U bent hier:

Kunstmatige intelligentie en digitale autonomie

Als belangenbehartiger van het vak bevordert het KNHG de professionalisering en inhoudelijke ontwikkeling van de professie en de historicus. Dat doen wij onder andere door kennis te delen. Op deze pagina verzamelt en publiceert het KNHG relevante rapporten, artikelen en andere publicaties over het gebruik, de toepassing en gevolgen van kunstmatige intelligentie en digitale autonomie.

Kunstmatige intelligentie

EU Artificial Intelligence Act

Meer informatie over deze wet is te vinden op digitaleoverheid.nl of op de website van deze Europese wet.

Tweede Kamer

In maart 2026 verscheen een factsheet over digitale strategische autonomie en AI, Daarin wordt een aantal dimensies van digitale autonomie onderscheiden en worden randvoorwaarden voor een sterk AI-landschap in Nederland geïdentificeerd. Het factsheet is tot stand gekomen in het kader van een samenwerking van de Tweede Kamer met verschillende wetenschappelijke partners, waaronder de KNAW, NWO en Universiteiten van Nederland.

Unesco

Unesco Nederland heeft een aantal richtlijnen en aanbevelingen opgesteld:

  • Aanbevelingen over de ethiek van kunstmatige intelligentie
  • Richtlijnen voor het onderwijs

Unesco Vlaanderen heeft een rapport opgesteld over AI-readiness

Koninklijke Bibliotheek (KB)

De KB heeft een statement over commerciële generatieve AI uitgebracht. Lees ook het interview met de directeur van de KB in het Financieele Dagblad.

Raad voor Cultuur

De Raad voor Cultuur heeft een ongevraagd advies aan minister Letschert uitgebracht over wat  kunstmatige intelligentie doet met de betekenis en waarde van kunst en cultuur.

Museumvereniging

De Nederlandse museumvereniging heeft een onderzoek verricht naar de rol die kunstmatige intelligentie kan spelen in het maken van tentoonstellingen. Daarin wordt ook gereflecteerd op ethische vraagstukken bij het gebruik van kunstmatige intelligentie.

Archiefsector

KVAN en het Netwerk Digitaal Erfgoed hebben het kennisdocument 'AI en Erfgoed’ gepubliceerd.

Scholarly Kitchen

Het internationale platform Scholarly Kitchen publiceert ook regelmatig artikelen over academisch publiceren. Hieronder treft u de meest relevante artikelen aan:

Overig

  • Tijdens het slotprogramma van de Historicidagen 2026 in Leiden heeft Ruben Ros een column voorgedragen over 'De historicus en de machine'.

Digitale autonomie

Nederlandse Overheid

De Nederlandse overheid heeft een visie opgesteld die richting biedt aan de manier waarop de Nederlandse overheid haar digitale (open strategische) autonomie en haar digitale soevereiniteit kan versterken.

Universiteiten van Nederland

De koepelorganisatie van universiteiten in Nederland werkt aan beleid met betrekking tot digitale autonomie. Lees de aankondiging van de samenwerking met de Rijksoverheid of de toelichting op de website van de universiteiten van Nederland. Naar aanleiding van deze samenwerking verscheen er een zogenoemd Think Paper op de website van Surf, getiteld Collectieve Digitale Autonomie.

Koninklijke Nederlandse Academie van Wetenschappen

De Jonge Akademie heeft een manifest opgesteld over een verantwoorde digitale toekomst in het hoger onderwijs.